WhatsApp చాట్ కోర్టులో సాక్ష్యమా? BSA 63 Certificate, Screenshots, Digital Evidence

చట్ట సమాచారం నవీకరణ: 11 నవంబర్ 2026.

WhatsApp చాట్ కోర్టులో సాక్ష్యం అవుతుందా? అవును, సంబంధిత ఎలక్ట్రానిక్ రికార్డు ఉపయోగపడవచ్చు; కానీ దాని అసలుదనం, BSA సెక్షన్ 63 నిబంధనలు, పూర్తి సందర్భం మరియు కోర్టు నిర్ణయం కీలకం. ఒక్క స్క్రీన్‌షాట్‌తో విజయం ఖాయం కాదు.

WhatsApp చాట్ కోర్టులో సాక్ష్యంగా ఉపయోగపడుతుందా?

వాట్సాప్‌లో వచ్చిన సందేశం, ఫోటో, వాయిస్ నోట్ లేదా వీడియో ఒక వివాదంలో ముఖ్యమైన సమాచారంగా ఉండవచ్చు. కానీ ఒక స్క్రీన్‌షాట్ చూపించగానే న్యాయస్థానం దానిని నిజమని అంగీకరిస్తుందని హామీ లేదు. 2024 జూలై 1 నుంచి అమల్లోకి వచ్చిన Bharatiya Sakshya Adhiniyam (BSA) డిజిటల్ రికార్డులకు వర్తించే కొత్త సాక్ష్య చట్టం. సెక్షన్ 61 ఎలక్ట్రానిక్ రికార్డు అనే కారణంతో మాత్రమే సాక్ష్యాన్ని తిరస్కరించరాదని చెబుతుంది; సెక్షన్ 62, 63 సంబంధిత రికార్డును ఎలా నిరూపించాలో వివరిస్తాయి. అందువల్ల వాట్సాప్ చాట్ కేసుకు సంబంధించి ఉండటం, అసలుదనం నిర్ధారించగలగటం, చట్ట ప్రకారం సమర్పించటం ముఖ్యం. ఏ సందేశాన్ని ఎవరు పంపారు, ఎప్పుడూ పంపారు, అది ఎడిట్ అయిందా, చాట్‌లో ముందు వెనుక ఉన్న సంభాషణ ఏమిటి వంటి ప్రశ్నలు కోర్టులో వస్తాయి. కోర్టు ఆ సమాచారం ప్రామాణికత, కేసుతో సంబంధం, ఇతర ఆధారాలను పరిగణిస్తుంది. ఒక స్క్రీన్‌షాట్ మాత్రమే ఉండటం వల్ల తీర్పు ఎవరి వైపు వస్తుందో చెప్పలేం.

BSA సెక్షన్ 63 ఏమి చెబుతోంది?

Bharatiya Sakshya Adhiniyam, 2023లో సెక్షన్ 63 కంప్యూటర్ లేదా కమ్యూనికేషన్ డివైస్ ద్వారా వచ్చిన ఎలక్ట్రానిక్ రికార్డు కాపీల సాక్ష్య విలువ గురించి ముఖ్యమైన నియమాలు అందిస్తుంది. చాట్ ఎగుమతి, ముద్రించిన స్క్రీన్‌షాట్, ఫైల్ కాపీ లేదా పెన్‌డ్రైవ్‌పై నిల్వ చేసిన డిజిటల్ మెటీరియల్‌ను కేసుకు అనుగుణంగా సమర్పించేటప్పుడు ఈ నిబంధనల్ని పరిశీలించాలి. సెక్షన్ 63(4)లో సంబంధించిన certificate, రికార్డు వివరాలు, అది ఎలా ఉత్పత్తి అయ్యింది మరియు సంబంధిత డివైస్ సమాచారం వంటి అంశాలపై షరతులు ఉన్నాయి. ఆ certificateకు చట్టపరంగా నిర్దిష్ట రూపం, సంతకాల అవసరాలు ఉండవచ్చు. కాబట్టి ఇంటర్నెట్‌లో దొరికిన ఒక ఖాళీ PDFలో పేరు టైప్ చేసినంత మాత్రాన అన్ని కేసులకు సరిపడే సర్టిఫికెట్ తయారవదు. మీ కేసులో అసలు ఫోన్‌ను సమర్పిస్తున్నారా లేదా కాపీని సమర్పిస్తున్నారా అనేది అర్థం చేసుకోండి. న్యాయవాది లేదా సాక్ష్య నిపుణుడి సహాయంతో సరైన ప్రక్రియను అనుసరించాలి. సర్టిఫికేట్ అవసరం మరియు దాని వివరాల గురించి ఏ వివాదమైనా వర్తించే చట్టం, కేసు స్థితిపై ఆధారపడి ఉంటుంది.

అసలు ఫోన్, స్క్రీన్‌షాట్ మధ్య తేడా

మీ మొబైల్‌లో అసలు సంభాషణ కనిపిస్తే ఆ డివైస్‌లో ఉన్న రికార్డు గురించి ఒకరకమైన పరిశీలన సాధ్యం. మరో వ్యక్తికి పంపిన ఫోటో లేదా ముద్రించిన స్క్రీన్‌షాట్‌లో పూర్తి సమాచారాన్ని ధృవీకరించడం కష్టం కావచ్చు. అందుకే నిజమైన చాట్ ఉన్న ఫోన్, దానికి సంబంధించిన అకౌంట్, బ్యాకప్ వివరాలు మరియు చాట్ స్వభావం భద్రపరచడం ఉపయోగకరం. కోర్టు లేదా విచారణ అధికారి తగిన విధంగా పరిశీలించే వరకు అసలు సంభాషణను తొలగించవద్దు. ఒక సందేశం ముందున్న పదాలను తీసేసి, మీకు అనుకూలమైన ఒక్క వాక్యం మాత్రమే చూపించడం వల్ల సందర్భం మారిపోవచ్చు. ఎవరో పంపిన సందేశం తర్వాత ‘Delete for everyone’ కనిపిస్తే అది మొదటి సందేశం ఏమిటో నిర్ధారించడానికి సరిపోకపోవచ్చు. డిజిటల్ ఫోరెన్సిక్ నిపుణుడికి అవసరం ఉందా అనే విషయం కేసుపై ఆధారపడి ఉంటుంది. ఫోన్‌లో కనిపించే టైమ్ జోన్, నంబర్ సేవ్ చేసిన పేరు, అసలైన పంపిన అకౌంట్ సమాచారం వేర్వేరుగా ఉండవచ్చు. కేవలం కాంటాక్ట్ పేరు చూసి నిజమైన వ్యక్తి గుర్తింపుపై తుది నిర్ణయం చేయకండి.

WhatsApp Export Chat ఉపయోగకరమా?

WhatsAppలో చాట్‌ను export చేసే సౌకర్యం ద్వారా టెక్స్ట్ లేదా మీడియా కాపీ తీసుకోవచ్చు. కానీ ఈ exported ఫైల్ కూడా అసలు రికార్డుతో ఎలా సరిపోతుంది, ఏ డివైస్ నుంచి తీసారు, ఎప్పుడు తీసారు అనే విషయాలు ముఖ్యమే. కోర్టుకు కాపీ సమర్పించడానికి అవసరమైన చట్టబద్ధ certificate లేదా నిజమైన device ఆధారం గురించి నిపుణుడితో మాట్లాడాలి. ఒక exported text ఫైల్‌ను సాధారణ ఎడిటర్‌లో మార్చడం సాధ్యమే కాబట్టి దానిని అసలు సత్యానికి ఆటోమేటిక్‌గా సమానంగా భావించకూడదు. తేదీతో సురక్షిత బ్యాకప్ ఉంచడం సహాయపడుతుంది, అయితే అవసరమైన చోట అసలు ఫోన్‌ను అలాగే భద్రపరచడం మరింత ముఖ్యమవుతుంది. చాట్ డేటా ఇతర వ్యక్తుల గోప్యతను కలిగి ఉండవచ్చు; అవసరం లేని వ్యక్తులకు పంపకండి. కుటుంబ వివాదాల్లో పిల్లల ఫోటోలు, వైద్య సమాచారం లేదా వ్యక్తిగత సంభాషణను బహిరంగంగా పోస్టు చేయడం మరింత నష్టం కలిగించవచ్చు. ఒక మెసేజ్ నిజమైనదా, ఎవరు పంపారో, అది కేసుకు ఎందుకు ప్రాసంగికమో వేర్వేరుగా వివరించాలి.

ఆడియో, వాయిస్ నోట్, వీడియోలు కూడా ఆధారాలేనా?

WhatsApp వాయిస్ నోట్ లేదా వీడియో ఒక ఘటన సమయంలో జరిగిన సంభాషణను అర్థం చేసుకోవడానికి సహాయపడవచ్చు. కానీ అందులో వినిపించే వ్యక్తి నిజమైన గుర్తింపు, పూర్తి సందర్భం, ఎడిటింగ్, అసలు ఫైల్ వివరాలపై సందేహాలు ఉండవచ్చు. ఎవరి గొంతు మరొకరి లాగా ఉందనే కారణంతోనే సందేశం అతనే పంపాడని నిర్ణయించలేం. కొన్ని సందర్భాల్లో నిపుణుల పరిశీలన లేదా ఇతర స్వతంత్ర ఆధారాలు అవసరమవుతాయి. వీడియోలో తేదీ కనిపించటం దాని నిజమైన సృష్టి తేదీని ఒంటరిగా నిరూపించదు. AIతో సృష్టించిన గొంతు, మార్ఫింగ్ చేసిన వీడియోల ప్రమాదాన్ని కూడా గుర్తుంచుకోవాలి. ఒక వ్యక్తి ప్రైవేట్ చాట్‌ను రికార్డు చేశారనే కారణంతో ఎలాంటి గోప్యతా సమస్యలు ఉండవని చెప్పలేం. సమాచార సేకరణ చట్టబద్ధత, సంబంధిత సాక్ష్య చట్టం, కేసు రకం వేరు చూడాలి. సాధారణ సూచన: అసలు ఫైల్ మార్చవద్దు, ఎవరి పరికరానికీ అనుమతి లేకుండా వెళ్లవద్దు, కోర్టు కోరిన సమాచారాన్ని సురక్షితంగా సమర్పించండి. తప్పుడు అర్థం వచ్చే చిన్న క్లిప్ కత్తిరించి వైరల్ చేయవద్దు.

కుటుంబ వివాదం, బెదిరింపు, అప్పు కేసుల్లో చాట్స్

వివాహ వివాదంలో జరిగిన ఒప్పంద చర్చలు, ఆర్థిక లావాదేవీ గురించి ఇచ్చిన హామీ, బెదిరింపు సందేశం, ఉద్యోగ సంబంధిత సూచనలు వంటి విషయాల్లో WhatsApp చాట్ సంబంధిత ఆధారంగా ఉపయోగపడవచ్చు. అయితే ఒకే ‘ఓకే’ అనే పదానికి సందర్భాన్ని బట్టి అనేక అర్థాలు ఉంటాయి. అప్పు తీసుకున్నట్టు ఎవరైనా చాట్‌లో చెప్పినంత మాత్రాన ఒప్పంద చట్టంలో ఉన్న ఇతర ప్రమాణాలన్నీ తొలగిపోవు. డబ్బు బ్యాంకు ద్వారా వెళ్లిందా, రాతపూర్వక ఒప్పందం ఉందా, ఇతరులు ఏమి చూశారు వంటి ఆధారాలు కూడా పరిశీలించవచ్చు. వ్యక్తి అవమానించాడని ఒక చాట్ ఉంటే అది ఏ నేర సెక్షన్ కిందికి వస్తుందో చట్ట ప్రకారం చూడాలి. హానికరమైన సందేశం వచ్చినప్పుడు చట్టపరమైన ఫిర్యాదు అవసరమైతే పోలీసు లేదా న్యాయవాదిని సంప్రదించవచ్చు. నిజమైన హింస ప్రమాదం ఉన్నా చాట్ స్క్రీన్‌షాట్ సేకరించడానికే సమయం ఖర్చు చేయకుండా ముందుగా భద్రతను చూసుకోవాలి. కేసులో పాత్రల గోప్యత, ముఖ్యంగా పిల్లల వ్యక్తిగత వివరాలను గౌరవించాలి.

చాట్ నకిలీ అయితే గుర్తించడానికి ఏ ప్రశ్నలు?

సోషల్ మీడియాలో ఏ చాట్ స్క్రీన్‌షాట్ అయినా చూపించి ఒక వ్యక్తి నేరం చేశాడని ప్రచారం చేయడం సులభం. కానీ కాంటాక్ట్ పేరు ఎవరైనా మార్చవచ్చు; ఒక నకిలీ చాట్ డిజైన్ టెంప్లేట్ ద్వారా కూడా సృష్టించవచ్చు. అందుకే అసలు ఫోన్‌లో సంభాషణ ఉందా, సందేశాన్ని పంపిన నిజమైన ఖాతా ఏది, టైమ్‌స్టాంప్స్ మరియు పూర్తి చాట్ సరిపోతున్నాయా, ఇతర ఘటనల ఆధారాలు ఏవో తెలుసుకోవాలి. ‘నేను Photoshop వాడలేదు’ అని చెప్పటం ఒక్కటే సరిపోకపోవచ్చు. ఒక పక్షం అందించిన కాపీని మరో పక్షం సవాలు చేస్తే కోర్టు ఆ రికార్డు విశ్వసనీయతను తగిన ప్రక్రియలో పరిశీలించవచ్చు. డిజిటల్ రికార్డు ఫోరెన్సిక్ ధృవీకరణ గురించి దర్యాప్తు అధికారి లేదా న్యాయవాది చెప్పిన చట్టబద్ధ ప్రక్రియను పాటించండి. ఇతరుల ఫోన్ హ్యాక్ చేసి నిజాన్ని నిరూపించాలని ప్రయత్నించవద్దు. అసలు రికార్డు మార్చి ‘సరిదిద్దడం’ కూడా ప్రమాదకరం. నిజమైన ఆధారాలు ఉన్నప్పుడు వాటి chain of custody అర్థం చేసుకుని భద్రంగా కాపాడటం అత్యంత ఉపయోగకరం.

2024 ముందు కేసులు, కొత్త సాక్ష్య చట్టం మధ్య తేడా

BSA 1 జూలై 2024 నుంచి అమల్లోకి వచ్చింది. అయితే ఆ తేదీకి ముందు మొదలైన కేసుల్లో గత చట్టం లేదా పరివర్తన నిబంధనలు ఎలా వర్తిస్తాయి అన్నది సంబంధిత saving provisions మరియు ఆ కేసు దశపై ఆధారపడి ఉండవచ్చు. సోషల్ మీడియాలో ‘ఇప్పుడు ప్రతి పాత చాట్‌కు BSA 63 certificate కొత్తగా తప్పనిసరి’ లేదా ‘పాత Indian Evidence Act పూర్తిగా నిరుపయోగం అయింది’ వంటి ఒకే వాక్యపు సలహాలు తప్పుడు నిర్ణయానికి దారి తీస్తాయి. మీ కేసు ఎప్పుడు ప్రారంభమైంది, సాక్ష్యం ఎప్పుడు సమర్పిస్తున్నారు, కేసు ఏ కోర్టులో ఉంది అనే వివరాలను న్యాయవాది పరిశీలించాలి. పాత చట్టంలోని Section 65B చర్చలను కొత్త BSAలోని Section 63తో పోల్చవచ్చు, కానీ రెండు చట్టాలు ఒకే పదజాలంతో ఉండవు. కోర్టులో పత్రం ఇచ్చే ముందు ఏ చట్టం వర్తిస్తుందో ఖచ్చితంగా తెలుసుకోవాలి. తేదీ మరియు కేసు స్థితిని తప్పుగా చెప్పడం వల్ల మంచి ఆధారానికీ ప్రక్రియాపరమైన సమస్య ఏర్పడవచ్చు.

కోర్టులో చాట్ సమర్పించే ముందు చెక్‌లిస్ట్

మొదట మీ కేసుకు నిజంగా సంబంధించిన సంభాషణ ఏదో గుర్తించండి. ఆ తర్వాత అసలు డివైస్ మరియు అకౌంట్‌ను భద్రంగా ఉంచండి. అవసరమైతే మార్పులు చేయని చాట్ export లేదా screenshots తీసి తేదీతో సేవ్ చేయండి. సంభాషణకు ముందు వెనుక సందేశాలు, సంబంధిత బ్యాంకు లేదా ఇతర నోటీసులు ఉన్నాయా చూడండి. మీరు సాక్ష్యాన్ని ఎప్పుడు, ఎలా పొందారో నిజంగా రాయండి. ఇతర పక్షం సమాచారం అనుమతి లేకుండా తీసుకున్నారా అనే గోప్యతా మరియు చట్టపరమైన ప్రశ్నల్ని స్పష్టంగా న్యాయవాదితో చర్చించండి. సరైన BSA 63 certificate గురించి కేసుకు అవసరమైన రూపం తెలుసుకోండి. సాక్ష్యాన్ని సమర్పించిన తర్వాత న్యాయస్థానం తుది విలువ నిర్ణయిస్తుంది; మీరే ఆ ప్రక్రియను ముందుగా గ్యారంటీ ఇవ్వలేరు. WhatsAppలో కొన్ని సందేశాలు తాత్కాలికంగా కనిపించకుండా పోవచ్చు; ముఖ్యమైన వివాదం ఉంటే చట్టబద్ధంగా అందుబాటులో ఉన్న రికార్డులను సమయానికి కాపాడండి. తప్పుడు స్క్రీన్‌షాట్ సృష్టించడం లేదా భయపెట్టి నిజం చెప్పించుకోవడం సరైన పద్ధతి కాదు.

తరచూ అడిగే ప్రశ్నలు

WhatsApp చాట్ కోర్టులో చెల్లుతుందా?

సంబంధిత డిజిటల్ రికార్డు సాక్ష్యంగా ఉపయోగపడవచ్చు; అసలుదనం, చట్టబద్ధ సమర్పణ మరియు కోర్టు మూల్యాంకనం కీలకం.

BSA 63 certificate ఎప్పుడు అవసరం?

ఎలక్ట్రానిక్ రికార్డు కాపీలకు వర్తించే Section 63 అవసరాలను న్యాయవాది లేదా సాక్ష్య నిపుణుడితో కేసును బట్టి పరిశీలించాలి.

స్క్రీన్‌షాట్ మాత్రమే సరిపోతుందా?

ప్రతి సందర్భంలో సరిపోతుందని హామీ లేదు. అసలు డివైస్, సందర్భం, ఇతర సాక్ష్యం ముఖ్యమవచ్చు.

Deleted message నేరాన్ని నిరూపిస్తుందా?

అలా కాదు; తొలగించబడినట్లు కనిపించడం మాత్రమే అసలు సందేశంలోని విషయం లేదా ఎవరు పంపారో నిరూపించదు.

WhatsApp voice note కూడా సాక్ష్యమేనా?

సంబంధితంగా ఉండవచ్చు; ప్రామాణికత, గోప్యతా నియమాలు, అసలు ఫైల్ వివరాలను పరిశీలించాలి.

2024 ముందు కేసుల్లో ఏ చట్టం వర్తిస్తుంది?

కేసు ప్రారంభ తేదీ, పొదుపు నిబంధనలు, ప్రక్రియను బట్టి పాత లేదా కొత్త సాక్ష్య చట్టం వర్తింపు పరిశీలించాలి.

ప్రామాణిక మూలాలు

• India Code: Bharatiya Sakshya Adhiniyam 2023 (Sections 61–63)
• Maharashtra Judicial Academy: Digital Evidence guidance

Disclaimer: ఇది సాధారణ న్యాయ సమాచారం; మీ కేసుకు వ్యక్తిగత చట్ట సలహా కాదు. ఎలక్ట్రానిక్ సాక్ష్యం సమర్పించే ముందు సంబంధిత న్యాయవాది లేదా అధికారిక సాక్ష్య నిపుణుడిని సంప్రదించండి.

ఇవి కూడా చదవండి

• పోలీసులు FIR లేకుండా స్టేషన్‌కు పిలిస్తే ఏం చేయాలి? BNSS సెక్షన్ 35, మీ హక్కులు
• డిజిటల్ అరెస్ట్ ఫ్రాడ్ నోటీసులను ఎలా గుర్తించాలి: మోసగాళ్ల ఎత్తుగడలు, జాగ్రత్తలు